Uputstvo autorima

Časopis Opšta medicina objavljuje originalne, prethodno neobjavljene radove:

  • Originalni naučni (stručni) rad ili prikaz slučaja (pod originalnim naučnim radom se podrazumeva rad u kome se prvi put objavljuju rezultati sopstvenih istraživanja).
  • Pregledni rad koji sadrži originalan, detaljan i kritički prikaz istraživačkog problema ili područja u kome je autor već ostvario određeni doprinos, prikazan u vidu autocitata.
  • Kratko ili prethodno saopštenje što podrazumeva originalni naučni rad punog formata ali manjeg obima.
  • Naučna kritika, odnosno polemika na određenu temu zasnovana na naučnoj argumentaciji, aktuelne teme: savremena pitanja od teorijskog i praktičnog značja za struku.
  • Izuzetno: monografske studije, istorijsko-arhivske, leksiokografske, bibliografske studije ili preglede podataka, za koje važi pravilo da su u pitanju sumirani podaci koji ranije nisu bili dostupni javnosti.

Ukoliko je rad prethodno saopšten na nekom stručnom sastanku, navesti zvaničan naziv skupa, mesto i vreme.

 

Opšta uputstva

Tekst rada kucati u programu za obradu teksta Word®, isključivo fontom Times New Roman i veličinom slova 12 tačaka (12 pt), na stranici formata A4, sa levim poravnanjem i uvlačenjem pasusa za 1 tab, bez deljenja reči na slogove (hifenacije). Posle svakog znaka interpunkcije staviti samo jedan prazan karakter. Ako se u tekstu koriste specijalni znaci (simboli), koristiti font Symbol. Važno je da se u radu crvenom bojom označe fraze, nazivi, skraćenice itd., koji će ostati u latinici, na primer, jedinice mera, nazivi lekova, hemijske formule, skraćenice koje potiču od stranih izraza i slično. Imena stranih autora koji se pominju u tekstu prevesti na srpski jezik a u zagradi navesti zvanično ime, na primer, Blekbern (Blackburn), Grinič (Greenwich), itd. Stranice numerisati redom u okviru donje desne margine, počev od naslovne strane. Podaci o korišćenoj literaturi u tekstu označavaju se arapskim brojevima indeksima, na primer, dijabetes1,2 onim redosledom kojim se pojavljuju u tekstu.

Koristiti kratke i jasne rečenice. Prevod pojmova iz strane literature treba da bude u duhu srpskog jezika. Sve strane reči ili sintagme za koje postoji odgovarajuće ime u srpskom jeziku, zameniti tim nazivom. Za nazive lekova koristiti isključivo generička imena. Uređaji (aparati) se označavaju fabričkim nazivima, a ime i mesto proizvođača navesti

u zagradama. Ukoliko se u tekstu koriste oznake koje su spoj slova i brojeva, precizno napisati broj koji se javlja kao eksponent ili kao indeks, na primer, 99Tc, IL-6, О2, Б12, CD8.

 

Autorstvo

Sve osobe koje su navedene kao autori rada treba da se kvalifikuju za autorstvo. Svaki autor treba da učestvuje dovoljno u radu na rukopisu kako bi mogao da preuzme odgovornost za celokupan tekst i rezultate iznesene u radu. Autorstvo se zasniva samo na: bitnom doprinosu koncepciji rada, dobijanju rezultata ili analizi i tumačenju rezultata; planiranju rukopisa ili njegovoj kritičkoj reviziji od znatnog intelektualnog značaja u završnom doterivanju verzije rukopisa koji se priprema za štampanje.

Sakupljanje podataka ili generalno nadgledanje istraživačke grupe sami po sebi ne mogu opravdati autorstvo. Svi drugi koji su doprineli izradi rada, a koji nisu autori rukopisa, trebalo bi da budu navedeni u zahvalnici s opisom njihovog rada, naravno, uz pisani pristanak. Ukoliko je rad urađen u okviru naučnog projekta, treba posebno naznačiti u napomeni

na kraju teksta. Takođe, ukoliko je rad prethodno saopšten na nekom stručnom sastanku, navesti zvaničan naziv skupa, mesto i vreme održavanja.

 

Zahvalnica

Navesti sve saradnike koji su doprineli stvaranju rada a ne ispunjavaju merila za autorstvo, kao što su osobe koje obezbeđuju tehničku pomoć, pomoć u pisanju rada ili rukovode odeljenjem koje obezbeđuje opštu podršku. Finansijsku i materijalnu podršku u vidu sponzorstva, stipendija, poklona, opreme, lekova i drugo, takođe treba navesti.

 

Naslovna strana

Na prvoj stranci rukopisa navesti sledeće: naslov rada bez skraćenica; puna imena i prezimena autora i koautora (sa titulama) indeksirana brojevima; zvanični naziv ustanove u kojoj autori rade, mesto i državu (redosledom koji odgovara indeksiranim brojevima autora); na dnu stranice navesti ime i prezime, adresu za kontakt, broj telefona, faksa i e-mail adresu autora zaduženog za korespondenciju. Autor preglednog rada mora da navede najmanje pet autocitata – referenci publikovanih u časopisima sa recenzijom gde su bili prvi autori, a koautori bar jedan autocitat radova publikovanih u časopisima sa recenzijom.

 

Sažetak

Uz originalan rad, revijalne radove, saopštenje, prikaz bolesnika priložiti sažetak obima 150 - 250 reči. Za originalne radove sažetak treba da ima sledeću strukturu: Uvod, Cilj rada, Metod, Rezultati, Zaključak; svaki od navedenih segmenata pisati kao poseban pasus koji počinje boldovanom reči. Navesti najvažnije rezultate (numeričke vrednosti),

statističke analize i nivo značajnosti. Za prikaze bolesnika sažetak sadrži sledeće: Uvod, Prikaz bolesnika, Zaključak; segmente takođe pisati kao poseban pasus koji počinje boldovanom reči. Za ostale tipove radova sažetak nema posebnu strukturu.

 

Ključne reči

Ispod sažetka navesti tri do šest ključnih reči, koje se ne pojavljuju u naslovu, koristiti definisane termine iz Medical Subject Heading (MeSH) liste Index Medicusa. 

 

Prevod na engleski jezik

Na posebnoj stranici navesti naslov rada na engleskom jeziku, puna imena i prezimena autora (sa titulama) indeksirana brojevima, zvaničan naziva ustanova na engleskom jeziku, mesto i državu. Uputstvo za Sažetak (Abstract) se odnosi i na prevod sa ključnim rečima (Key words), odnosno sa sledećom strukturom: Introduction, Objective, Method, Results, Conclusion. Za prikaze bolesnika je sledeća struktura: Introduction, Case report, Conclusion. Prevesti nazive tabela, grafikona, slika i shema. Treba se pridržavati jezičkog standarda British English.

 

Struktura rada

Naslovi i podnaslovi se pišu velikim i malim slovima i boldovano. Originalni i revijalni radovi sadrže: Uvod, Cilj rada, Metod, Rezultati, Diskusija, Zaključak, Literatura. Prikaz bolesnika sadrži: Uvod, Prikaz bolesnika, Diskusija, Literatura. Ne treba koristiti imena bolesnika, inicijale ili brojeve istorija bolesti, naročito u ilustracijama. Koristiti samo

standardne skraćenice. Pun naziv sa skraćenicom u zagradi navesti kod prvog pominjanja u tekstu.

Uvod sadrži veoma jasnu hipotezu ili poseban problem koji autor istražuje. Polazi se od opštepoznatih stavova ili znanja, preko savremenih saznanja i problema, obrazlaže se šta je autor odlučio da istraži i kreće se od opštih ka posebnim činjenicama. Ne iznositi opširna razmatranja o predmetu rada i ne iznositi podatke ili zaključke iz rada o kome se izveštava.

Cilj rada istraživanja treba da ima jasno definisanu nameru autora.

Metod treba da sadrži dizajn i plan istraživanja, izvor podataka, formiranje uzorka, vreme i mesto istraživanja, instrumente i značaj istraživanja. Statističke metode koji se koriste u istraživanju radi obrade rezultata, treba jasno definisati i navesti; ne treba zaboraviti da su statističke analize samo neophodan alat koji nije sam po sebi cilj, već služi izvođenju

dokaza za autorove pretpostavke ili tvrdnje.

Rezultati su u funkciji hipoteze ili istraživanja pojedinih problema; dobijena statistička signifikantnost treba da bude jasno istaknuta. Prikazati ih logičkim redosledom u tekstu, tabelama i ilustracijama. U tekstu naglasiti ili sumirati samo značajna zapažanja. Decimalne brojeve u tekstu na srpskom jeziku pisati sa zarezom, a u tekstu na engleskom, u tabelama, na grafikonima i drugim prilozima, budući da se i u njima navodi i prevod na engleskom jeziku, decimalne brojeve pisati sa tačkom (npr. u tekstu će biti 12,5±3,8 a u tabeli 12.5±3.8). Kad god je to moguće, broj zaokružiti na jednu decimalu.

Diskusija uključuje procenu vrednosti i interpretaciju dobijenih rezultata u odnosu na cilj istraživanja, kao i poređenje dobijenih rezultata sa već publikovanim, njihove teorijske i praktične implikacije i sugestije za buduća istraživanja. Potrebno je istaći šta je novo dobijeno istraživanjem i ustanoviti povezanost sa uvodom i ciljem istraživanja. Diskusija, za

razliku od Uvoda, teče od opšteg ka posebnom zaključivanju i obezbeđuje tumačenje i značajnost dobijenih rezultata (analiza i sinteza); izbegavati ponavljanje dobijenih rezultata.

Zaključak treba da sadrži jasne i obrazložene činjenice u kratkoj formi. Povezati ih sa ciljevima rada, ali izbegavati tvrdnje i zaključke koje podaci iz rada ne podržavaju u potpunosti.

Grafikoni, sheme (crteži). Grafikone izrađivati u programu Excel, i priložiti u originalnom programu - fajlu sa tabelom iz koje se konstruiše grafikon (ne uvoziti i ne linkovati iz drugih programa). Sheme raditi u programu Corel Draw X 3 ili ranijoj verziji (ne uvoziti i ne linkovati u Corel Draw iz drugih programa), označiti ih arapskim brojevima po redosledu pojavljivanja u tekstu i navesti naziv. Svi podaci kucaju se u fontu Times New Roman 12. I grafikone i sheme dostaviti uz rad u elektronskom obliku i navedenom formatu, a u radu naznačiti mesto gde grafikoni ili sheme treba da budu (npr. Grafikon 1..., Shema 1... crvenim slovima). Korišćene skraćenice objasniti u legendi ispod grafikona ili sheme na srpskom i engleskom jeziku.

Tabele se označavaju arapskim brojevima po redosledu navođenja u tekstu sa nazivom na srpskom i engleskom jeziku (Table). Sve tabele raditi u programu MS Word (ne uvoziti i ne linkovati u MS Word iz drugih programa), sa proredom 1 (single). I tabele dostaviti uz rad u elektronskom obliku i navedenom formatu, a u radu naznačiti mesto gde tabele treba da budu (npr. Tabela 1) crvenim slovima. Skraćenice u tabeli objasniti fusnotom ispod tabele (ne u zaglavlju). Ako se koriste tuđi podaci, obavezno ih navesti kao i svaki drugi podatak iz literature.

Slike. Označavaju se arapskim brojevima redosledomnavođenja u tekstu (Slika 1) i sa nazivom na srpskom i engleskom jeziku. Fotografije snimati digitalnim fotoaparatom ili skenirati sa rezolucijom 300 dpi, u dovoljnoj veličini ne manjoj od 6 cm x 8 cm i priložiti uz rad kao poseban fajl, a u radu naznačiti mesto gde slika-fotografija treba da bude (npr. Slika 1, Fotografija... crvenim slovima). Ukoliko je slika ili fotografija već negde objavljena, citirati izvor.

Literatura. Reference označiti arapskim brojevima prema redosledu navođenja u tekstu. Reference treba da budu novijeg datuma i, ako je moguće, ne starije od 5 godina. Izbegavati korišćenje sažetaka kao reference. Pored stranih, citirati i domaće autore. Reference se citiraju prema Vankuverskim pravilima koja je uspostavio Međunarodni komitet urednika medicinskih časopisa ( http://www.icmje.org). Primere navođenja publikacija članaka, knjiga i drugih monografija možete pronaći na internet stranici: http://www.nlm.nih.gov/bds/uniform_requirements.html.

Prilikom navođenja literature veoma je važno pridržavati se pomenutog standarda, jer je to jedan od tri najbitnija faktora za indeksiranje prilikom klasifikacije naučnih časopisa.

 

Obim rukopisa

Celokupan rukopis rada koji čine naslovna strana, kratak sadržaj, tekst rada, spisak literature, svi prilozi, odnosno potpisi za njih i legenda (tabele, slike, grafikoni, sheme, crteži), naslovna strana i sažetak na engleskom jeziku - mora iznositi za originalni rad, saopštenje, rad iz istorije medicine i pregled literature do 5.000 reči, a za prikaz bolesnika, rad

za praksu do 3.500 reči. Dodatne informacije mogu se dobiti na telefone +381 66 5598422; +381 11 3234 261. Odnosno na internet stranici Sekcije opšte medicine Srbije http://www.opstamedicina.org. Radove slati na e-mail adresu: ompm@sld.org.rs sa naznakom “za časopis Opšta medicina”.

 

Propratno pismo

Uz rukopis obavezno priložiti pismo koje su potpisali svi autori, a koje treba da sadrži: izjavu da rad prethodno nije publikovan i da nije istovremeno podnet za objavljivanje u nekom drugom časopisu, te izjavu da su rukopis pročitali i odobrili svi autori koji ispunjavaju merila autorstva. U pismu dostaviti kontakt i email adrese svih autora, njihove brojeve

telefona i godinu rođenja. Takođe je potrebno dostaviti kopije svih dozvola za: reprodukovanje prethodno objavljenog materijala, upotrebu ilustracija i objavljivanje informacija o poznatim ljudima ili imenovanje onih koji su doprineli izradi rada.

 

Izjava autora

Ovim potvrđujem da sam upoznat/a sa uputstvima za autore i obavezama autora definisanim u uređivačkoj politici časopisa, te da sam se istih pridržavao/ la prilikom pripreme članka. Upoznat/a sam i sa politkom časopisa u vezi sa povlačenjem već objavljenih radova. Detaljnije informacije o uređivačkoj politici: www.casopisopstamedicina.org. Rukopis koji sam poslao/la časopisu Opšta medicina predstavlja originalan rad koji su napisali i potpisali navedeni autori i koji nije objavljen ranije, na nekom drugom mestu. Rukopis se ne razmatra za objavljivanje na drugom mestu i nije istovremeno poslat na recenziju u druge časopise. Proverio/la sam i odobrio/ la sam verziju rukopisa koja je poslata časopisu Opšta medicina. Članak i dodatni materijali ne sadrže tvrdnje koje bi se mogle smatrati klevetom ili bilo kakve nezakonite tvrdnje i ne sadrže materijal koji na bilo koji način ugrožava lična ili vlasnička prava fizičkih ili pravnih lica. Autori članka nemaju sukob interesa koji bi mogao da dovede u pitanje njegov integritet i verodostojnost rezultata koji su u njemu objavljeni. Dobio/la sam saglasnost od nosilaca autorskih prava za korišćenje svih izvoda iz dela zaštićenih autorskim pravima i drugih materijala zaštišenih autorskim pravima koji su korišćeni u rukopisu i naveo/la sam ili naveli smo izvore u rukopisu i dodatnim materijalima. Ako se u rukopisu koriste detalji ili slike pacijenata, predmeta istraživanja ili drugih lica, to je učinjeno uz njihovu saglasnost koja je dobijena u skladu sa zakonom i uređivačkom politikom. Obavestio/la sam sve koautore o uslovima ovog ugovora. Koautori znaju da ću potpisati ovaj ugovor u njihovo ime i sa time su saglasni. Ovim ovlašćujem autora zaduženog za korespondenciju da: - vodi prepisku sa uredništvom, - revidira i koriguje rukopis i probni otisak, kao i da - potpiše ugovor o autorskim pravima u moje ime, nakon što se složimo sa zadnjom verzijom rukopisa. Potpis(i) svih autora, srednje slovo, godine rođenja, njihovi brojevi telefona i e-mail adrese.

Detaljna objašnjenja u vezi sa sukobom interesa možete naći na sledećoj adresi: http://www.icmje.org/conflicts-of-interest/

Blanko obrazac autorske izjave možete pronaći na web stranici časopisa.